*25.06.2006 14:53
CASPI* postuna cavab

Canin bibela eziz Bolim! Sualini oxujub, Fizuli rajonunun Merdli kendinden kecib, Dilagirda kendinde dojyshende - biz Tolishlarin Garabag tessybkeshlijini cekmemize sebeb barede dyshyncelerime gismen cavab tapmsam da, daha sonra Gobustan gapali hebsxanasinda Abasgulu xan Bakixanovun "Kylystani Irem" eserinde jazilanlari oxujub cox metlebden hali olmagimi
xatirladim. Sualin,- bir de mene, eslen Garabagdan olan, o vaxtlar Astara rajonunun herbi komisari, sojadini unutmusham, Mirzenin emellerini ve onun
mene dediklerinin ejni olmasi teeccyblendirdi.
A.X. Bakixanov jazib ki, sefevi hokymdarlarindan 1-ci Shah Tehmasib Shirvan shahliginin yzerine kedende Garabaga kelmish, orada Tolishlardan ibaret cox kycly bir ordu toplajarag dojyshe kirmish ve galibkelmishdir.
91-ci ilin sonu, jaxud 92-ci ilin evvellerinde men, oz hesabimiza, Rusijanin Astara polkynyn alaj komandiri ile jaxin elagelerimden istifade
etmekle mytemadi olarag cox sajda avtomat patronlari alarag Garabaga konderirdim. Alaj komandiri kynlarin birinde janima kelerek bojyk teccyble bildirdi ki, herbi komissar Mirze ona- her bir patron ycyn menim
verdijimden 2-3 gipik cox vermekle, istejir ki, o, mene daha patron satmasin. Hemin axsham Mirzeni janima ketizdirdim. O, uzun sohbetden sonra mene bildirdi
ki, ne Garabag-Garabag salmisiniz, imkan verin biz de bir az pul gazanag....2 miljonlug Garabaglinin agillilari bu meseleden az pul gazanmirlar.....ve
ilaxir.
Hormetli "Caspi'' bolim, Sumgajit hadiselerinden bashlajarag indinin ozyne geder Garabaga kore Shehid olanlarimizin bojyk ekserijjeti, o cymleden
meni de, jegin ki, gan jaddashimiz o torpaglar ugrunda dojyshmeje vadar etdijini dyshynmek olmazmi?...Elbette sizinle razilashmamag da olmur ki, sadaladiginizlara hemin torpaglar dejil, o adla bagli "PROBLEM'''' daha cox lazimdir ki, pul gazansinlar, hakimijjeti ellerinde saxlasinlar, ev-eshik sahibi olsunlar, jardim alsinlar, Azerbajcanda jashajan diker xalglarin
hesabina hansisa kyzeshtlere sahib olsunlar, esas hegigi problemlerden insanlari jalanla jajindirsinlar ve s. Bizim susmagimiza, tariximizi unutdurulmagimiza baxmajarag, men hesab edirem hemen torpaglar bizim
insanlari ile birlikde itirdijimizdir. Hem de, Azerbajcanin erazi bytovlyjynyn olmasinda - biz Tolishlar hemishe daha cox maragli olmushug ve
olacagig da , Inshallah.
Mahmudeli Chehragani ile hec bir elagem olmajib, onun fikirleri ile tanish dejilem. Birce onu bilirem ki, Irandan cixandan sonra onun coxlu koryshlerinden en gabarigi ABSH-in Xysusi xidmet organlari ve Pentagonun jyksek rytbeli ishcileri ile koryshleri daha cox jadda galdi.

Elikram bey,salam! Deyirsiniz ki,

$$$Azerbajcan menim vetenimdir, vetende haranisa, o cymleden Baki sheherini ishgal etmeji ne o vaxt, ne de indi dyshynmeji bele ozym ycyn sherefden kenar bir emel sajmisham ve sajiram$$$.

Bes 7 cenub rayonunun herbi ishgalini nece basha dushmek olar? bes oralar veteniniz deyildimi? eger,asagidaki yazilarda esaslanirsinizsa ki,talisi azad etmek isteyirdiniz, bes gardas tatlara-lezgilere niye bu komek-"ishgali" etmediniz? Niye imkaniniz oldugu halda, bakini eliyevci isgalcilardan azad edib sakinlerine-gedim daglilara gaytarmaduz?
esl "Sheref" mehz bu olmazdumu?

Elikram boyli,salam! Deyirsiniz ki,

$$$Azerbajcan menim vetenimdir, vetende haranisa, o cymleden Baki sheherini ishgal etmeji ne o vaxt, ne de indi dyshynmeji bele ozym ycyn sherefden kenar bir emel sajmisham ve sajiram$$$.

Bes 7 cenub rayonunun herbi ishgalini nece basha dushmek olar? bes oralar veteniniz deyildimi? eger,asagidaki yazilarda esaslanirsinizsa ki,talisi azad etmek isteyirdiniz, bes gardas tatlara-lezgilere niye bu komek-"ishgali" etmediniz? Niye imkaniniz oldugu halda, bakini eliyevci isgalcilardan azad edib sakinlerine-gedim daglilara gaytarmaduz?
esl "Sheref" mehz bu olmazdumu?

1)"pochemu do 23 avgusta vi ne zavoevali Baku?" "Ved u vas bili vsyakiyr voenniye vozmojnosti?"
2)"Neyjeli vi toje rabotali na Alieva?"
3)"Ochevidno, vigognee bili i Rossii i Iranu, chto na yuge Azerbaycana bil analog "karabaxa",a pochemu vi yshli nazad? Ved esli oni yvideli bi vash
reshitelnost,to vryad li svoi kozeri dali bi Aliyevu? Ved posle togo, kak vi ne reshilis, oni vinujdeni bili idti geydaru?
ve i.a.

mene ermeniler ve digerler terefinden verilen bu syallar kimi tegdim edilen fikirlere cavabla dyshynce ve xatirelerimi sizinle bolyshdyrmeji davam etdirecejem. Elbette, o vaxti bir-cox maragli dovlet ve xalglar kimi hemjerlilerinin agir zehmeti hesabina jaradilmish xalg mylkini menimsemish rajon, savxoz, kolxoz, myessise ve s. rehberleri de maragli idi ki,
Tolishda 2-ci bir "Garabag" jaransin, daha cox torpaglarda myharibenin agir dagidici kylekleri essin. Juxarida bildirdijim kimi, 93-cy ilde artig her cyr
silahli mynagisheje menim oz movgejim formalashmishdi. Bununla janashi, Azerbajcan
menim vetenimdir, vetende haranisa, o cymleden Baki sheherini ishgal etmeji ne o vaxt, ne de indi dyshynmeji bele ozym ycyn sherefden kenar bir emel
sajmisham ve sajiram. Hercend ki, indi,- hakimijjetde olan klan ozyny her cehetden ishgalci kimi aparacagina bu kynky kimi eminlik ve inam mende olsajdi, o vaxt Baki sheherinin ve demek olar ki, bytyn Azerbajcanin xilasi hagginda jegin ki, dyshynerdim.
92-ciilde Garabagda dojyshlerini birinden evvel rabiteci mene, tesadyfen ermenilerle bir dalgaja dyshmesinden jaranan gisa danishig hagginda bojyk teccible meruze etdi. Ermeni terefinin rabitecisi
bildirirmish ki, onlarin "djadja Gejdar"-inin hakimijjete kelmesine lap az
galib ve " djadja Gejdarin" komeji ile tezlikle myharibe onlarin istediji kimi gurtaracag ve rabitecimize meslehet koryb ki, biz tolishlar keri
gajidag, nahag itkiler vermejek. Indi meni H.Elijeve ishlemekde kynahlandiran ermeni ve diger oxucu jegin ki, ermenilerin onun xilasi ve hakimijjete gajitmasi ycyn etdiklerini cox kozel bilir, azdan-coxdan o
hagda men de danishmisham. Bununla bele, jene bezi elaveleri etmek, xatirlamagi gerara aldim. 1969-cu ilin ijulundan bashlajarag H.Elijev min-bir hijle,
danos hesabina Az.KP MK-nin birinci katibi olandan sonra oz komandasini formalashdiranda Ermenistanli ve Naxcivanlilara ystynlyk vermekle Ermenistan
SSR-de jashajan myselmanlarin bashbilenleri, savadli, az-cox hormet sahibi olan teshkilatcilig gabilijjeti olanlari, bir sozle Abasgulu bejlerin Bakija
koc etmesini stimullashdirdi ve bununlada 1988-ci ilde bir fite , dabanina typtrerek, atalarinin gebrini bele unudarag, gacmaga ystynlyk veren bir bashsiz kytle jaratdi. H. Elijev ve onun bu kynky xelefi Azerbajcanda jashajan xalglarin ymumi serveti olan neftden kelen kelirler hesabina bytyn gacginlar ycyn, o cymleden Garabag gacginlarinin artig Baki sheheri
etrafinda ve diker rajonlarin erazisinde daimi meskunlashmasina xerclenen miljonlarla vesaitin hesabina, neinki Ermenistana, lap hele Garabaga da
kimlerinse kelecekde gajidacagina son vermish oldular ve bununla da Garabag ermenilerinin borcundan cixdilar. Kimin kime ishlemesi hagginda iddialarla
cixish edende neticeni kormekle kynahlandirmag cox objektiv gebul edilerdi.Netice hesabi ile menim hejatimin son 10 ili,- her neji demirmi?....
Axirinci suala gisa cavabim var. Ebylfez-Isa cytlyjynyn hakimijjeti dovrynde dovlet idarecilijinde nashilig, dejishken, davamli olmajan sijasetin, anarxija mejilleri ve s. Azerbajcanda maragi olan bytyn olkelerin, o cymleden sadaladiglarinizin diggetini H.Elijeve joneltmishdi.
Bytyn, o dovyrdeki elagelerim ve melumatlarim, indi mene bunu demeje tam esas verir.

*24.06.2006 21:15
Baxtiyar Aqazade*ye cavab:

"Sevnisht"-in 1-ci nomresinde Tolish xanliginin xeritesine xejli bagib, dyshyncelere daldim. Xalgimizin oz bikanelijindendirmi, oz milli
gururuna hormetini itirmesindendirmi, gejret sahiblerimizi goruja bilmedijimizdendirmi, asimlijasijaja konylly ve asan ugramaja mejilli
olmagizdandirmi, icimizde haramzadaliga mejillilerin coxlugundandirmi, hedden zijade yrejiacig ve sexavetli olmagimizdandirmi,- bilmirem, amma bu gyn Alvadi korpysynden shimala cox az adam ozyne tam varligi ile Tolish dejir. Zaman- zaman en jaxshi torpaglarimizda jashamag ixtijarini verdijimiz insanlar, artig coxdan bize minnetdarlig hissini itirmek bir terefe galsin, myxtejif letfelerle oz nifretlerini bele kizletmirler. Bele ishlerde bir garin coreje milli gurur hissinden merhum hramzadelerimizin de onlara komeji az olmur.
Eziz Bextijar bolim, yrek agrisi ile jazdiglarini oxudum. Beli, herbde menimle hemishe cijin-cijine olan silahdashlarimdan da hemen teklif bir-nece defe seslenmishdi, amma men onu hemen dovrde gebul ede bilmedim. Sebeblerse, mene kore lap cox idi. Her neden evvel, biz tolishlar artig coxdandir ki, insanlara hymanist mynasibeti ozymyzyn hejat terrzinin esas atributuna cevirmishik. 93-cy ilden cox-cox evveller, bashimiz pomidor-kelem ekib becermeje garishanda ve lap hemen ilin melum hadiselerinin bashlagicinda sijasi mybarizeje goshulanlarin az gala her birine jalvarirdim ki, tolishin ozyne hormeti, milli menlilijine bagliligini jykselden tedbirler kecirmekle, Tolishin jasham haggi ve oz mygeddaratina sahib olmag haggi barede ICTIMAIreji formalashdirmagin vaciblijini on plana cekmek lazimdir.Meker 20-30 xaini cezalandirmagla, yzyn iller aldadilmish ve
cashdirilmish Tolishin bojyk coxlugunun ictimai rejini formalashdira bilerdikmi?...Hem de, Bojyk Tolish xalgi ellikle janimda olsajdi hamimizin tanidigi o lejagetsizlerin bash galdirmaga cesareti olardimi ?...
Kendbekend kezirdim, saatlarla cajxanalarda sohbetler aparirdim, haggimizi anlatmaga calishirdim, janimizda olmalarini istejirdim.... netice ise o oldu ki, 20-30 neferin myggedes ishimizin mydafiesine galxmasini 12 saat sebirsizlikle kozlemeli oldum ve... 13 il azmish kimi, indi jeniden ajlarla tegsirkar axtarmagla meshgul olacagig. Garshidansa, bizi ne kozledijini unutmagla, adetimizle sebrle mehve ketmeji davam etdirecejik!....

GEYD(Redaktordan):
*...netice ise o oldu ki, 20-30 neferin myggedes ishimizin mydafiesine galxmasini 12 saat sebirsizlikle kozlemeli oldum...*
ashagida A.Hummetovun 25.06.2006 01:34 postunda geyd etdiyi kimi, AXBP-nin 23.08.93-de onu mudafieye galxmamasindan soxbet gedir.

Alikram-can, Sizin choxsayli musahibelerinizde "Garabag ,Garabag" chox eshidirik.Men anlamiram,Garabag o torpaqda bir vaxt yashayanlara ve butovlukde ozune turk deyen azerbaycanlilara lazim deyilse ,Sizin az qala seferberliyiniz ne derecede duzqundur?Sizin oz siyasetinize korrekte etmek vaxti chatmayibmi?Sizin Iran Azerbaycanlilarinin lideri Mahmudali Chehraqaniye munasibetiz necedir?

!!!!!!!!!!!!!!!24.06.2006 21:15
Baxtiyar Aqazade
...Burda bezileri deyir ki, Size teklif edibler ki, onlar barede tedbir gorsunler, Siz icaze vermemisiniz. Bu duzdurmu? Eger duzdurse, onda meger iyirmi-otuz xainin gebermeyinden Lankaran ne itirerdi ki? !!!!!!!!!!!!!!

!!!!!!!!!!!25.06.2006 01:34
Alikram Hummatov
...efsus, o partiya bezi fikir ayriliglarimizdan, 23 avgust 1993-ci ilde mudafiemize galxmadi…!!!!!!!!!!!


Belke "fikir ayriliglarindan" biri mehz yaxarida Agazadenin dedikleri idi? Axi esitdiyimize gore,hemin "23 avgust" "tor-tokuntuleri" hummetovdan daha cox talis partiyasini goren gozleri yox idi...13 avgustda h.eliyevile goruslerinde de defelerle eliyeve
bunu xatirladan onlar deyildimi

bir de-
!!!!!!!!Belke de, o menevi arxanin sesini eshitseydik, xususi ssenariyle aleyhimize galxmish o 300-400 tor-tokuntuye mehel goymadan, daha sert gerarlar vermemiz ycyn bytyn tereddydlerimize de son gojardig, - o TMMR-i de yaradacag, Daglig Garabag problemini de hell edecekdik…!!!!!!!!!

kelmeleri "toydan sonra nagara"nin sesini xatirladirmi

Salam eziz Atropat boyli!
Evvala geyd edim ki,dynjasini dejishmish, lakin coxly pislikleri ile jadda galan insan hagginda bele, danishmag menim ycyn cox cetindir. lakin vedime emel ederek verilen suallara bacardigim geder semimi cavab vermeje calishacagam. "Jeni Mesavata" verdijim mysahibede kifajjet geder fikirlerimi ifade etmeje calishmisham. Sualiniza cavaba bashlamazdan evvel, bir meseleje ozym ycyn ajdinlig ketirmeji vacib sajardim. H.Elijevin hemen dovrde bytyn xalgin digget kesildiji televizija vasitesi ile I.Gembere dediklerini - elbette unutmamisham, lakin Azerbajcanda jashajan bir- cox xalglarin asimlijasijasina jonelmish,-oz menshejini kizletmek namine jeni bir xalg kimi ortaja gojdugu "azerbajcanli" xalgi barede defelerle Tyrkije temsilcileri ile koryshde "bir millet - iki dovlet" hagginda dediklerini ve bu kyn de, tutugushu kimi tekrarlamaga hevesli olanlarin tez-tez tekrarladigi, hemen ifadenin hansi menani ozynde eks etdirdijini anlamajan tapilmaz. Beli, biz Syretle coxlu meseleleri gejd etdijiniz tarixde myzakire etdik. Esas meselelerden biri, belke de en esasi o idi ki, olkenin esl Kishileri vetenimizin erazi bytovlyjynyn gorunmasi xatirine az gala bytyn imkanlarindan istifade ederek her neji unutduglari vaxt, Ermenistan-Naxcivan gruplashmasi H.Elijev efsanesini artig xalgin bejnine jeritmishdiler, "xilaskar" obrazi artig bejinlerde xercenk xesteliji kimi ozyne jer tapmishdi. Men, Syrete onun verdiji vedlerde ne geder jalanci ve rijaker oldugunu bildirende bele o, mene inanmag istemirdi. Her halda bojyklere hormet bize ana sydy ile otyrylyr. Hemin dovrde H.Elijeve bir-nece cebhede ejni vaxtda dojyshmek, hesretijle alishib-jandigi hakimijjet kyrsysyne catmag arzusunun puc olmasi demek idi. Isa Gemberin onu neje joneltdijini o, jegin ki cox kozel basha dyshyrdy…
Tolish xalginin da jashamag ve inkishaf etmek, oz mygeddaratini tejin etmek haggi var ve bu hagi bize bir olan Allahimiz bizi jaratmagla verib. Zoren bizi oz haglarimizdan imtina etmeje vadar etmek istejenlere bildirmek istejirem ki, tarixde bojyk jeri olan Tolish xalgi Tatardan, Jakutdan, Burjatdan, Xakasdan, Cukotdan, Tyrkden ve en nahejjet sadalamadigim dikerleri ile janashi Ermeniden eskik xalg dejil ve oz tarixi, jasham terzine kore belkede coxundan bir cijin juxaridadir.
Sherlemek ystasi olan ve hegigeten bu ishde bojyk peshekar olan H.Elijev ve onun etrafi, Tolish xalginin oglu kimi bu xalgin jashamasi, inkishaf etmekle milletler icinde oz lajigli jrrini tapmasi hagginin,hygugunun ixtijarina sahib olmasi isteklerimle janashi Azerbajcan adli ymumi vetenimizin mystegilliji ve erazi bytovlyjy ugrunda dojyshyb, mybarize aparmagimi bir kenara atmagla, - mene " separatci " damgasi vurmagla, haggimda seraser 10-12 il ardicil cirkin bir tebligat aparilmishdir. Bu tebligatin tesirinden indi de cixa bilmejenler coxdur ve isterdim ki, onlar jaxin kecmishe azca nezer salib H.Elijevin Naxcivan MR-da rehberliji ele kecirenden sonra, bu erazini Azerbajcanin Ganun-Hygug mekanindan cixararag oz hakimijjete kelmek trampiline cevirerek, bu erazinin, - olkenin gelebe namine apardigi myharibede bojyk starteji movgejini hece endirmekle, mystegil dovlet kimi Ermenistanla danishiglar aparmasi, mygavile-protokollar imzalamasi ile esil separatci emellerinini daha gabarig shekilde ozleri ycyn arashdirib-tehlil edejdiler.Indi de, o vaxtlar esasen Naxcivan erazisinde jerleshmish, kecmishde galmish SSRI-nin 75-ci jyksek dojysh hazirligina malik divizijasinin bojyk migdarda silah-sursatinin kimlere verilmesi, nece mehv edilmesini indiki Mydafie Naziri Sefer Ebijevin cox kozel bilmesindendir ki, hemin vezifede galmasina xidmet etdijini coxlari bilir ve gorxudan seslerini cixarmirlar. Isa-Ebylfez cytlyjy bu,- hegigi separatciligin ve xejanetlerin yzerinden hemishe sukutla kecmekle, onun acilib agardilmasina imkan jaratmamagla, bilevasite H.Elijevin komandasinda ishlemelerinin, onun hakimijjete kelishi jolunda sadece vasite olduglarini bilenler de az dijil......
H.Elejivin jaxin gohumlarinin Tolishda jashajishindan jaranan ve zaman-zaman onun acig nifretinin gurbanlarinin migdari coxlarina belli olsa da, ekserijjet hemishe susmaga ystynlyk vermishdir.
Syretle yzyn sohbetden sonra tam anladim ki, Hejder hakimijetinin bashlangicina artig, kiminse bojyk sehvinden kerijedonmez start verilmishdir ve bu hakimijjetin biz Tolishlarin hejatina mysbet hec ne elave ede bilmez. 19-cu esrin evvellerine geder Iranin terkibinde olsa da Tolish xanliginin myejjen hygyglari var idi ve xalg kimi jashamamizin teminatinda myhym rol ojnajirdi. Rus ishgalina ilk ducar olan da Tolish xanligi olub. O vaxt bytov bir shekilde Azerbajcan xanligi hagginda men hec ne eshitmemishem, amma indi juxarida sojledijim kimi onun erazi bytovlyjy ugrunda canimdan bele kecmeje hemishe hazir olmusham. H. Elijevin, juxarida sojledijim megsedleri namine edeceklerini de cox kozel anlajarag, Tolish xalginin gorunmasina, azdan-coxdan mygeddaratina sahib olmagla, tiran gisasindan xilas olmasina gerari verdik.
Elbette, KIMLE vuruchacagimizi ve kimlerin oyununa vasite ola bileceyimizi
de derk edirdik. Amma butun bunlar bize esas vermirdi ki, o TARIXI
shansdan
istifade ederek hagg sesimisi ycaltmayag ve oturub TARIXI EDALETIN
BERPASINDAN otru novbeti megsedeyugun shansi gozleyek…. “Guya Garabag
meselesine gore, bunu etmemeliydik, SABIT bir vaxti gozlemeliydik”
kimi deyenlere, bu ve diger sherlerin atilmasina, xejanetlerin edilmesine baxmajarag, tam mesylijjetle bildirirem ki, 93-cy ilin ijul-avgust ajlarinda bir azca sehv etsejdim H. Elijevin "dahijane sijaseti" neticesinde elave olarag 10-larla rajon indi ermeni ishgali altinda idi. Mene ve xalgimiza hazirlanan gesdler hagginda genish melumatimin olmasina baxmajarag, mydafiesi bize hevale edilmish bojyk bir erazide dojysh gabilijjetini zeifledilmesine dejil, eksine onun kyclendirilmesine bytyn imkanlari joneltmishdim.
Bir de ki, indiki Azerbaycanda zahiren SABIT bir dovrdir.Amma neinki
muxtariyyetden, hech tolish kelmesinden bele danishmag olmur…Bunumu
gozleyeydik? Yoxsa 70-ji ilerin sabitliyi dovrunde muxtariyyetden
danishmag olardi? Ne ise…
AXBP-Talish Xalginin esas temsilchisi olan
Azerbajcan Xalglarinin Beraberlik Partijasi oz meram ve megsedleri ile Azerbajcanin sijasi hejatinda zamani ycyn cox myhym rola malik bir partija olub ve men inaniram ki, onun feal fealijjet jeri indi vaciblijini daha cox kostermekdedir. Azerbajcan Respyblikasi tarixinde cox sajli Konstitusija teleblerine zidd gati milletci, ajriseckilijin her cyr formalarindan istifade eden partijalari dejil, - ancag bu partijanin mehkeme vasitesi ile legv edilmesi, yzvlerinin tegib olunmasi, berpasina maneelerin kosterilmesi, by rejimin daha ksenofobijaja mejilli olmasini kostermirmi? Ancag, bunu da geyd etmeye bilmerem ki, efsus, o partiya bezi fikir ayriliglarimizdan, 23 avgust 1993-ci ilde mudafiemize galxmadi…Belke de, o menevi arxanin sesini eshitseydik, xususi ssenariyle aleyhimize galxmish o 300-400 tor-tokuntuye mehel goymadan, daha sert gerarlar vermemiz ycyn bytyn tereddydlerimize de son gojardig, - o TMMR-i de yaradacag, Daglig Garabag problemini de hell edecekdik…

Dynjasini dejishmish, lakin coxly pislikleri ile jadda galan insan hagginda bele, danishmag menim ycyn cox cetindir. lakin vedime emel ederek verilen suallara bacardigim geder semimi cavab vermeje calishacagam. "Jeni Mesavata" verdijim mysahibede kifajjet geder fikirlerimi ifade etmeje calishmisham. Sualiniza cavaba bashlamazdan evvel, bir meseleje ozym ycyn ajdinlig ketirmeji vacib sajardim. H.Elijevin hemen dovrde bytyn xalgin digget kesildiji televizija vasitesi ile I.Gembere dediklerini - elbette unutmamisham, lakin Azerbajcanda jashajan bir- cox xalglarin asimlijasijasina jonelmish,-oz menshejini kizletmek namine jeni bir xalg kimi ortaja gojdugu "azerbajcanli" xalgi barede defelerle Tyrkije temsilcileri ile koryshde "bir millet - iki dovlet" hagginda dediklerini ve bu kyn de, tutugushu kimi tekrarlamaga hevesli olanlarin tez-tez tekrarladigi, hemen ifadenin hansi menani ozynde eks etdirdijini anlamajan tapilmaz. Beli, biz Syretle coxlu meseleleri gejd etdijiniz tarixde myzakire etdik. Esas meselelerden biri, belke de en esasi o idi ki, olkenin esl Kishileri vetenimizin erazi bytovlyjynyn gorunmasi xatirine az gala bytyn imkanlarindan istifade ederek her neji unutduglari vaxt, Ermenistan-Naxcivan gruplashmasi H.Elijev efsanesini artig xalgin bejnine jeritmishdiler, "xilaskar" obrazi artig bejinlerde xercenk xesteliji kimi ozyne jer tapmishdi. Men, Syrete onun verdiji vedlerde ne geder jalanci ve rijaker oldugunu bildirende bele o, mene inanmag istemirdi. Her halda bojyklere hormet bize ana sydy ile otyrylyr. Hemin dovrde H.Elijeve bir-nece cebhede ejni vaxtda dojyshmek, hesretijle alishib-jandigi hakimijjet kyrsysyne catmag arzusunun puc olmasi demek idi. Isa Gemberin onu neje joneltdijini o, jegin ki cox kozel basha dyshyrdy…
Tolish xalginin da jashamag ve inkishaf etmek, oz mygeddaratini tejin etmek haggi var ve bu hagi bize bir olan Allahimiz bizi jaratmagla verib. Zoren bizi oz haglarimizdan imtina etmeje vadar etmek istejenlere bildirmek istejirem ki, tarixde bojyk jeri olan Tolish xalgi Tatardan, Jakutdan, Burjatdan, Xakasdan, Cukotdan, Tyrkden ve en nahejjet sadalamadigim dikerleri ile janashi Ermeniden eskik xalg dejil ve oz tarixi, jasham terzine kore belkede coxundan bir cijin juxaridadir.
Sherlemek ystasi olan ve hegigeten bu ishde bojyk peshekar olan H.Elijev ve onun etrafi, Tolish xalginin oglu kimi bu xalgin jashamasi, inkishaf etmekle milletler icinde oz lajigli jrrini tapmasi hagginin,hygugunun ixtijarina sahib olmasi isteklerimle janashi Azerbajcan adli ymumi vetenimizin mystegilliji ve erazi bytovlyjy ugrunda dojyshyb, mybarize aparmagimi bir kenara atmagla, - mene " separatci " damgasi vurmagla, haggimda seraser 10-12 il ardicil cirkin bir tebligat aparilmishdir. Bu tebligatin tesirinden indi de cixa bilmejenler coxdur ve isterdim ki, onlar jaxin kecmishe azca nezer salib H.Elijevin Naxcivan MR-da rehberliji ele kecirenden sonra, bu erazini Azerbajcanin Ganun-Hygug mekanindan cixararag oz hakimijjete kelmek trampiline cevirerek, bu erazinin, - olkenin gelebe namine apardigi myharibede bojyk starteji movgejini hece endirmekle, mystegil dovlet kimi Ermenistanla danishiglar aparmasi, mygavile-protokollar imzalamasi ile esil separatci emellerinini daha gabarig shekilde ozleri ycyn arashdirib-tehlil edejdiler.Indi de, o vaxtlar esasen Naxcivan erazisinde jerleshmish, kecmishde galmish SSRI-nin 75-ci jyksek dojysh hazirligina malik divizijasinin bojyk migdarda silah-sursatinin kimlere verilmesi, nece mehv edilmesini indiki Mydafie Naziri Sefer Ebijevin cox kozel bilmesindendir ki, hemin vezifede galmasina xidmet etdijini coxlari bilir ve gorxudan seslerini cixarmirlar. Isa-Ebylfez cytlyjy bu,- hegigi separatciligin ve xejanetlerin yzerinden hemishe sukutla kecmekle, onun acilib agardilmasina imkan jaratmamagla, bilevasite H.Elijevin komandasinda ishlemelerinin, onun hakimijjete kelishi jolunda sadece vasite olduglarini bilenler de az dijil......
H.Elejivin jaxin gohumlarinin Tolishda jashajishindan jaranan ve zaman-zaman onun acig nifretinin gurbanlarinin migdari coxlarina belli olsa da, ekserijjet hemishe susmaga ystynlyk vermishdir.
Syretle yzyn sohbetden sonra tam anladim ki, Hejder hakimijetinin bashlangicina artig, kiminse bojyk sehvinden kerijedonmez start verilmishdir ve bu hakimijjetin biz Tolishlarin hejatina mysbet hec ne elave ede bilmez. 19-cu esrin evvellerine geder Iranin terkibinde olsa da Tolish xanliginin myejjen hygyglari var idi ve xalg kimi jashamamizin teminatinda myhym rol ojnajirdi. Rus ishgalina ilk ducar olan da Tolish xanligi olub. O vaxt bytov bir shekilde Azerbajcan xanligi hagginda men hec ne eshitmemishem, amma indi juxarida sojledijim kimi onun erazi bytovlyjy ugrunda canimdan bele kecmeje hemishe hazir olmusham. H. Elijevin, juxarida sojledijim megsedleri namine edeceklerini de cox kozel anlajarag, Tolish xalginin gorunmasina, azdan-coxdan mygeddaratina sahib olmagla, tiran gisasindan xilas olmasina gerari verdik.
Elbette, KIMLE vuruchacagimizi ve kimlerin oyununa vasite ola bileceyimizi
de derk edirdik. Amma butun bunlar bize esas vermirdi ki, o TARIXI
shansdan
istifade ederek hagg sesimisi ycaltmayag ve oturub TARIXI EDALETIN
BERPASINDAN otru novbeti megsedeyugun shansi gozleyek…. “Guya Garabag
meselesine gore, bunu etmemeliydik, SABIT bir vaxti gozlemeliydik”
kimi deyenlere, bu ve diger sherlerin atilmasina, xejanetlerin edilmesine baxmajarag, tam mesylijjetle bildirirem ki, 93-cy ilin ijul-avgust ajlarinda bir azca sehv etsejdim H. Elijevin "dahijane sijaseti" neticesinde elave olarag 10-larla rajon indi ermeni ishgali altinda idi. Mene ve xalgimiza hazirlanan gesdler hagginda genish melumatimin olmasina baxmajarag, mydafiesi bize hevale edilmish bojyk bir erazide dojysh gabilijjetini zeifledilmesine dejil, eksine onun kyclendirilmesine bytyn imkanlari joneltmishdim.
Bir de ki, indiki Azerbaycanda zahiren SABIT bir dovrdir.Amma neinki
muxtariyyetden, hech tolish kelmesinden bele danishmag olmur…Bunumu
gozleyeydik? Yoxsa 70-ji ilerin sabitliyi dovrunde muxtariyyetden
danishmag olardi? Ne ise…
AXBP-Talish Xalginin esas temsilchisi olan
Azerbajcan Xalglarinin Beraberlik Partijasi oz meram ve megsedleri ile Azerbajcanin sijasi hejatinda zamani ycyn cox myhym rola malik bir partija olub ve men inaniram ki, onun feal fealijjet jeri indi vaciblijini daha cox kostermekdedir. Azerbajcan Respyblikasi tarixinde cox sajli Konstitusija teleblerine zidd gati milletci, ajriseckilijin her cyr formalarindan istifade eden partijalari dejil, - ancag bu partijanin mehkeme vasitesi ile legv edilmesi, yzvlerinin tegib olunmasi, berpasina maneelerin kosterilmesi, by rejimin daha ksenofobijaja mejilli olmasini kostermirmi? Ancag, bunu da geyd etmeye bilmerem ki, efsus, o partiya bezi fikir ayriliglarimizdan, 23 avgust 1993-ci ilde mudafiemize galxmadi…Belke de, o menevi arxanin sesini eshitseydik, xususi ssenariyle aleyhimize galxmish o 300-400 tor-tokuntuye mehel goymadan, daha sert gerarlar vermemiz ycyn bytyn tereddydlerimize de son gojardig, - o TMMR-i de yaradacag, Daglig Garabag problemini de hell edecekdik…

TMMR yox mehz TMR.siz yaratdiginiz TMR idi

Allahin adi ile! Salam aziz Rahbarimiz! Menim de coxlu suallarim var. Amma birincisi budur ki, sonradan bednam "23 avqust" cemiyyeti adlanan teshkilatda birleshen insanlar Naxcivan-Ermenistan klaninin Lankaranda beshinci kalon rolunun oynadilar, ve Lankarana ve Size en boyuk xeyaneti ederek, muqeddes torpaqimizi onlarin ayaqlari altina atdilar. Menen ve ailece pozqun adamlardan ibaret olan bu desteni Lankaran camaati Isa Mamedovun dovrunden taniyirlar, ve bunlar mehz hemen subyektlerdir ki, namuslarin Isa Mamedovun yanina gonderib vezife pillerlerine qalxirdilar. Her bir inqilab qurban teleb edir! Ele furset dushmushken ne ucun bu bishereflerden bizim pak torpaqimizi temizlemediniz ki, onlar yenede qelblerinden olan fitneni biruze verib xeyanet yolu tutdular ve bu gune kimi de Lankaranin zelil gune qalmaqinda butunlukle klanin xidmetindedirler? Burda bezileri deyir ki, Size teklif edibler ki, onlar barede tedbir gorsunler, Siz icaze vermemisiniz. Bu duzdurmu? Eger duzdurse, onda meger iyirmi-otuz xainin gebermeyinden Lankaran ne itirerdi ki?
Beri bashdan teshekkur edirem!

Elikram boyli, salam! Biz de sizi de TMMR elan edilmesinin 13 ildonumu
munasibetile tebrik edirik ve tebrikinizde bildirildiyi kimi emin olmag
isterdik ki, respublikamizin Milli Mejlisi ve rehberliyi
Daglig Garabagda 120 minlik ermenilere hech olmasa shirin yuxularinda “YUKSEK” status vedini vererken,
milyon yarimlig TALISH xalgina da “KICHIK” status vermeyin vacibliyini
ynytmayacagdir ... Ne ise…
Diskussiyamizi davam etdirek...
Elikram boyli, Musavata verdiyiniz musahibede bildirdiniz ki,

“H.Eliyev gelenden sonra S.Huseynovla gorushdum”.
“iyun ayinin 20-de saat 17:00-dan seher 5:00-a qeder sohbet
etdik. Sonra bir az yatdiq, seher movzunun davami oldu”. "qerar
bu oldu ki, Azerbaycan boyuk bir belaya dushdu”.

Belelikle, biz ashagidaki mentigi neticaya galirik:
iyunun 20 den 21-in subhune geder S.Huseynovla oldunuz. Sonra o Bakiya
getdi. Guman ki, mueyyen teleb ve tekliflerinizi Heyder Eliyeve chatdirdi…
Neyayet 21 iyun saat 14-00-da H.Eliyev milli meclisin milyon
azerbaycanlilarin baxdigi ve dinlediyi canli iclasinda 704 № li herbi
hissenin komandanliginin TMMR elan etmesi baredeki beyanati barede
melumat verdi. Geyd edek ki, bildiyimize gore, herchend ki, o vaxtki tertib
edilmish resmi beyanatda TMMR yazilsa da, nedense bir “R” herfi
shuurlu shekilde atilir, TMR deyilirdi. Mehz Eliyev de dodaglarinda
gizli bir tebessum hissi ile TMR elan edildiyini bildirdi. Ve ashagida
bizim bildirdiyimiz kimi,buna

***…ilk etirazini bildiren Isa Genbere 7-8 milyon televiziya tamashachilari
garshisinda Heyder Eliyev bele dedi: “ay Isa bey, meger Azerbayjanin
Gehreman ogullarindan olan Elikramlari bu ishe vadar eden sizler
deyildinizmi? Meger, siz deyildinizmi ki, “turkun turkden ozge dostu
yoxdur” deyib xalglari biri-birine garshi galdiran? Indi ne isteyirsiniz o
Elikramlardan? Gorduyunuz ishlerin netijesidir de…“***

Belelikle ashagida bildirdiyimiz kimi,

***Mehz, bu chixishi ile Heydar Eliyev novbeti boyuk bir oyununa bashladigini
achiglamadimi?
Hemin il avgust ayinin evvellerine geder, respublika KIV-de bir kelme bele
TMMR aleyhine deyilmedi. Eksine, MTN-nin selahiyatinde olan butun gazetler
“h.Eliyevin GEHREMANI” Hummatovla musahibeler goturur, nazirler ve diger
mesul chinovnikler isa tez-tez Lenkerana ziyarete gelirdiler…***

DEMELI, adi bir mentig subut edir ki, her bir ISHinde, o cumleden en adi
bir siyasi oynundada "14-00" geder son derece DEGIG olan, dunya siyasetchilerini
barmagina sariyib oynadan Heyder Eliyev mehz bu
14-00-dan bashlayarag oz NOVBETI oynuna bashladi. ELBETTE, butun bunlari
ona gore sadalamag istemirik ki, siz bunu DERK etmirdiniz. YOX! Shubhesiz
ki, Suret Huseynov da,siz de,Rehim Gaziyev ve bashgalari da bunu
bilirdi…Dogrusu, bu gun Azerbaycanin az-chox agli kesen ushagi da derk
edirdi ki, Heyder Eliyev oz oynunu oynayirdi…BES SIZ, NEJA???
Yzr isteyik defelerle, AMMA bu gun de minlerle chashginlarin geybetine
sebeb olan bu suali sizden de sorushmag isteyirik – belkem siz de oz oynynyzy OYNAYIRDINIZ?
Meger boyuk ve profesional bir "oyunchu"- BALINAnin hiyle toruna dusheceyini derk etmirdinizmi???
Bizim uchun bir sual da son gune geder maraglidir. O vaxtlar TMMR
ideologlarindan biri olan AXBP (Talish) Partiyasi neca, bunu derk
etmirdimi??? Az gala Bakida hakimiyyete gelmekde olan bu partiya ozunu niye gurban verdi? Axi, bildiyimize gore, 23 avgust devrilishinden sonra,
sizinle yanashi, minlerle partiya uzvleri de tegib olunmush ve son gunlere
geder de tegib olunmagdadirlar…Elbette, ALLAH deyen olsa, bizi ve minlerle
hemvetenlerimizi son gune geder dushunduren ve chashginliga salan bu
suaalarla bagli AXBP liderleri ile de bele diskussiyani aparmag
niyyetindeyik. Helem ki, sizin cavablariniz bizim uchun chox
maraglidir…Buyurunuz…

***21.06.2006 01:33
Cабир hyсейнов-Шиндани
Админ бойли, бу сайтын гэбулуна нийэ дюшмэк олмур? :(***

Sabir boyli, ATROPATin gapilari istanilan gerezsiz ve semimi veten ovladlarinin yzlerine achigdir. Son gunler esas diggetimizi - vetenimizi shexsi mulklerine chevirib, milyonlarla insanlari oz igtisadi-siyasi oyunlarinin guluna ve gurbanina chevirmish bir klanin NURENBERG mehkemesine garishdigindan bir balaja texniki chetinlik yaranib…
Bununla bele, bu tema ile bagli istenilen muzakireli ya ayrija,ya da moderimiz Atropatin verilmish suallarin esasinda tertib edilmish postunda oz eksini tapacagdir.
p.s.Admin,bibaxh dishti evezi cavobim doy.Xido tini lol nika.

***2006-06-21 18:43:09
Araz
Eziz qardaslarim talishlar. Siz dushmenlerin sozune qulaq asmayin. Onlar Azerbaycanin dushmenleri oldugu kimi sizin de dushmanlarinizdir. Onlar bizi qarshi-qarshiya qoyub oz isteklerine chatmaq uchun calishirlar***.

***2006-06-21 18:45:29
Azeri
Bizim aramizi vuran alchaqlara ar olsun. Redd olsun araqarishdaranlar. Biz neche esrlerdir biryerde yashayiriq. Ne oldu problem indi yarandi***

Eziz Araz,Azeri ve digger gardashlarimiz. Biz de sizinle hemfikirik.Amma, size teklif ederdik ki, bu fikir ve tekliflerinizi Musavat firgesinin bashgani Isa Genberin saytindaki “sorgu-sual” hissesindeki “Togrul Gedebeyli”lilere ve saytin redaktoruna de bildiresiniz. Amma o “REDAKTOR” yene da “sag olsun” ki,
“Yalniz onlardan ..... kimi istifade edirler”.
ifadesinde “prezrativ” yerine …..(5 nogte) goydu…
@@@Togrul Gedebeyli - 20-06-2006
E-mail: URL: http://www. Yashayis yeri: Moskva, Rusiya
Cavab:
Defelerle bu forumda oxuyuruq ki, talislar bele "doyusduler" , bele "sehid" verdiler. Rusiyada yasayanlar hamisi yaxsi bilirler ki, talislar yalniz itlere, rus amoncularina is vermekle mesguldurlar. Azerbaycanin yaxsi ogullarinin evni yixirlar bu alcaq qebile. Onlar satiqn bir qebiledirler. Onlar ermeniden alcaq bir magara canlilaridir. Rusiyanin daxili isler naziri Resid Nurqaliyev ozu bir gorusde deyirdi ki: "Talislar olmasa Azerbaycan mafiyasinin qabagini ala bilmerik". Hetda suni yetisdirilmis " vor" Mamed ozu itlere isleyir. Talis tarix boyu satqin olub. Ermeniler onlardan min defe hem merd, hem insaflidirlar. Ermeni bizim aciq dusmenlerimizdir, talislar maskali ve perdeli dusmenlerimizidr. Talisa hec ruslar ozleri inanmirlar. Yalniz onlardan ..... kimi istifade edirler.
Redaktor: Site`a maraq gostərdiyinizə gorə sag olun!@@@

Biz bu posta genish sherh vermek niyyetinde deyilik. Amma, hech olmasa bu kelmeleri o “vor” mamedlere “hagg” veren, ….-ler dememeliydi.

Neylek, bir daha oxucularimiza chatdiririk. SAYTIMIZ mustagildir,hech kime bac-xerac vermir,dunya VORlari ile de EXLAG cherchivesindeMERDCESINE vurushur!
Azerbaycana Zardusht-Atropat-Javanshir-Babek-Zulfigar-Hezi-Elikram kimi SINMAZ ogullari bexh eden XALG minillerden beri oz torpaginda yashayib ve bir garishini bele yadlara vermemishdir.Dogrudur, bu xalgin bir hissesi mejburen dilini deyishmish-oz milli kokunden uzaglasharag “yadlashmishdir”,amma yena da VETENINI terk etmemishdir…Rusiyadaki Agdam-Garabag-Shusha –… ve i.a. restoranlarinda”garabag shikestesi”nin feyziyle ermenilerle dodag-dodaga opushub badeler galdirmamishdir!Neylek, goy ALLAH hakim olsun!

Hurmetli saytimizin oxujulari! TMMR prezidenti Elikram Hummetovla diskussiyamizi
davam erdiririk…

Будущий Проект указа :

За убийство 25-тыс. молодых-азербайджанцев ,за Ходжалинский геноцид , за заслуги в изгнании 1.5 млн. армию беженцев и вынужденных переселенцев и за многочисленные издевательства над пленными и заложниками 60-тыс. армянскому населению Карабаха предоставит самую высщую автономию в составе Азербайджана.

Из за отсутствие особых заслуг ,по вышеуказанным параметрам ,обращение талышской стороны о предоставление 1.5 млн.талышскому населению автономию в составе Азербайджана отклонить.

(ardi)
Hal-hazirda Azerbajcanda jashajan bytyn xalglara, zoren - onlarin
kelecejine ve talejine olan xejanetler bajram kimi sirinir. 18 oktjabr
1991-ci ilde Ali Ganun - "Mystegillik hagginda Konustitusija Akti" gebul
edildi ve indi her il Mystegillik kyny kimi hagli olarag bajram edilir.
Hemin Aktin 5-ci madesinde tegriben jazilmishdi ki, Azerbajcanin jeralti-
jerysty bytyn servetleri Azerbajcan xalginin servetidir ve hemin
servetlerin
istismarinin xaricilere verilmesi haggi da ancag xalgin REFERENDIUMLA
mystesna razilligi ile hejata kecirile biler. "Esrin kontrakti"-adlanan ve
bu kyn, mygavilenin baglandigi kyn xalga bajram kimi sirinan, hemen
kontraktin baglanmasinna Xalgin raziligi alinibmi? Jaxud bojyk ugur kimi
bize sirinan ve acilishi gelebe kimi bajram edilen Baki-Tiblisi-Cejhan boru
kemeri Azerbajcanda jashajan xalglara hansi hesaba basha kelib ve ne geder
servetin torpaga basdirilmasi hesabina erseje gelib?... 1994-cy ilden
bashlajarag by kyne kimi en ali sevijjede, elde edilen "nalijjetlerin"
Garabag problemini hell edecejini jyksek pafosla tekraren dejilmesini
hamimiz cox eshitmishik. Hegigeten bu, beledir. Ancag Azerbajcanin dejil,
ermenilerin xejrine problem hell edilir. Dynjani idare eden fovgelgyvveje
malik dovletler sahib olduglari servetimizin tehlykesiz dashinmasina sebeb
ola bilecek her-hansi cehdimize imkan vereceklermi?... Elbette jox!
Men ejnime herbi forma gejib Garabaga gedende dyshynyrdym ki,
ehalinin
en azi 30 jashindan juxari bytyn kishileri ile cijin-cijine olkemizin erazi
bytovlyjyne temin edecejik. Amma az gala, esasen ekserijjeti mecburen herbi
xidmete cagrilan 18-19 jashli korpelerle mejdanda galdig. Jaralanan,
shikest
ve helak olan o korpelerin saf simalarini indi de yrek agrisi ile unuda
bilmirem. Fizulide janimizda mermi partlajanda bir komandir kimi bedenleri
ile meni gorujan ve helak olan, bashimdan aldigim jaramin tez sarinmasinin
hajina galib oz jarasini unudan cavan balalarimizin tokylen ganlarina
regmen, bu kyn olkeje bashcilig eden ve etmek ugrunda hele o vaxtlar
didishenler, mekirli nijjetlerini hejata kecirenler, varlanmag ehtirasi ile
dynjanin myxtelif jerlerinde biznes guranlar,- jene insanlari aldatmagla
meshguldurlar. ABSh kimi fovgelkyce malik bir dovletde her hansi sevijeje
seckide ishtirak edenden - bu olke ycyn bojyk biabirciligla basha catmish
Vejetnam myharibesi dovrynde ne etmesi ve nece ishtirak etmesi barede
sorguja cavab vermesi bojyk ciddilikle teleb edilir....
Men myharibeje nifret edirem. Bir daha istemezdim kenc balalarimiz
myharibe adli et "dejirmaninin" agzina verilsin. Amma by kyn jene
vetenimizin erazi bytovlyjy ugrunda dojyshler bashlanarsa men tereddyt
etmeden olke kishilerinin janinda olacagam. Bununla bele hesab edirem,
Sylhyn elde edilmesi ycyn hegigi imkanlar hele tykenmejib. Lakin,
Azerbajcan-Ermenistan-Daglig Garabag demekle , artig Daglig Garabagi bir
daha teref kimi tanijan hakimijjeti min hijle, firildeag ve nefti her cyr
mytereggi inkishafdan ystyn tutan bejnelxalg gyvvelerin jaxindan komeji ile
Azerbajcani sagmal inek kimi elinde saxlajan bu TAJFANIN xejrimize
problemin
hellinde hec bir nijjeti, isteji ve plani joxdur. Ancag biz, cox ola bilsin
myejjen kem-kesiri olmasina baxmajarag, hejata kecirtmek isteji olanlarla
birlikde hamija serf ede bilecek meramimizi her vaxt ortaja goja bilerik.
Bir meseleni unutmagi hec kime meslehet kormezdim:- Bu kyn gacgin
statusu ile jashajan cox sajli insanlarin vetenlerine donmek isteji iller
otdykce oz aktyalligini ne geder saxlajir?...